Covid-19: Europa verduidelijkt regels voor inreizen van essentiële arbeidskrachten en terugkerende EU-burgers

De buitengrenzen van Europa zijn sinds 16 maart dicht. Maar niet voor iedereen: reizigers met een essentiële functie of behoefte zoals gezondheidswerkers, beroepskrachten uit de ouderenzorg, gezondheidsonderzoekers, grensarbeiders en transporteurs van essentiële goederen mogen de EU wel nog binnen. EU-burgers die in een derde land gestrand waren mogen terugkeren, diplomaten, militairen en humanitaire hulpverleners zijn nog toegelaten en zij die internationale bescherming nodig hebben. Er zijn dus heel wat uitzonderingen. De Europese Commissie heeft daarom een leidraad gepubliceerd met advies en praktische richtsnoeren zodat alle grenswachters en visumautoriteiten op dezelfde manier uitvoering geven aan het inreisverbod.
In de tekst worden tal van belangrijke kwesties besproken, zoals:
  • de procedure om een derdelander de toegang tot Europa te weigeren. Zo moeten bijvoorbeeld mensen met symptomen van het virus worden behandeld als ‘high-risk contacts’ en moet voor hen het weigeringsformulier I worden ingevuld (weigering wegens gevaar voor volksgezondheid). Weigeringen I moeten op nationaal niveau geregistreerd worden in het grenscontrolesysteem
  • uitzonderingen op de inreisbeperkingen:
    • EU-burgers of derdelanders die in een Europese lidstaat wonen en die terugkeren moeten aan de grensdoorlaatposten aan systematische controles worden onderworpen. De Schengengrenscode en het Schengeninformatiesysteem (SIS) moeten daarbij worden gehandhaafd aangezien die zorgen voor bescherming tegen mogelijke terroristische dreigingen en grensoverschrijdende criminaliteit. Grensambtenaren doen een identiteitscontrole en kunnen gezondheidscontroles uitvoeren. Het paspoort van derdelanders moet worden afgestempeld
    • reizigers met een essentiële functie of behoefte moeten aan gecoördineerde en verscherpte gezondheidscontroles worden onderworpen. De gezondheidsscreening van Covid-19 reizigers omvat een temperatuuropname en/of screening op symptomen. Nationale besluiten m.b.t. de inreisprocedure moeten worden toegepast
  • veiligheid:
    • indien nodig is Europol bereid om secundaire veiligheidscontroles te laten uitvoeren door uitgezonden functionarissen op basis van gegevensbanken als het Europolinformatiesysteem en Interpol
    • de lidstaten zouden hun grensoverschrijdende politionele samenwerking op bilaterale/regionale basis kunnen versterken als dat nodig zou zijn om strafbare feiten te bestrijden
    • samenwerking en informatie-uitwisseling is van fundamenteel belang om optimaal gebruik te kunnen maken van de gegevens van Europol, SIS en Interpol
    • de lidstaten kunnen Europol vragen om ondersteuning met de capaciteit die Europol kan bieden voor het delen, verzamelen en analyseren van gegevens (Europol-informatiesysteem, gegevensbeheer, forensische hulpmiddelen)
  • uitreiscontroles: de grensautoriteiten moeten informatie verstrekken over de reisbeperking, en personen die aanleiding geven tot bezorgdheid moeten onmiddellijk worden doorverwezen naar de betrokken gezondheidsdiensten Wanneer de nationale middelen voor grenstoezicht volledig zijn benut, kunnen de lidstaten voorrang geven aan inreiscontroles boven uitreiscontroles, voor zover dit geen afbreuk doet aan de nationale sanitaire maatregelen
  • bescherming grenswachters: de commissie vraagt de lidstaten om het overheidspersoneel dat betrokken is bij grens- en douanecontroles, sanitaire controles en andere controles aan de buitengrenzen voorzien is van persoonlijke beschermingsmiddelen (mondkapjes, handschoenen en ontsmettende gel)
  • doorreis van EU-burgers: de lidstaten moeten de doorreis faciliteiten van EU-burgers en hun familieleden, ongeacht hun nationaliteit, en van derdelanders die houders zijn van een verblijfsvergunning en personen te hunnen laste, die terugkeren naar de lidstaat waarvan zij de nationaliteit hebben of waar zij wonen. Onderdanen van Servië, Noord-Macedonië, Montenegro en Turkije moeten op dezelfde manier worden behandeld wanneer zij worden gerepatrieerd in het kader van het Uniemechanisme voor civiele bescherming
  • visa: de commissie vraagt de consulaten om te voorzien in een minimale dienstverlening bij de behandeling van aanvragen van reizigers die zijn vrijgesteld van de reisbeperkingen. Daarnaast verzoekt de commissie om geen administratieve sancties of boetes op te leggen aan derdelanders die door de reisbeperkingen hun grondgebied niet tijdig kunnen verlaten.
De Europese Commissie herhaalt dat de lidstaten en de geassocieerde Schengenlanden het aantal grensdoorlaatposten kunnen beperken. Daardoor zou gerichter kunnen worden gecontroleerd wat kan bijdragen tot het bedwingen van het virus.
Bron:

Gepubliceerd op 02-04-2020

  133