Warmtenetten, natuurbegraafplaatsen, snelwegparkings, opvangcentra en sportterreinen zijn sóms van algemeen belang

Besluit van de Vlaamse Regering tot wijziging van diverse besluiten inzake ruimtelijke ordening, ruimtelijke veiligheidsrapportage en milieueffectrapportage

In vergunningen van algemeen belang mag er afgeweken worden van stedenbouwkundige of verkavelingsvoorschriften. Een bouwheer kan er dus belang bij hebben om zijn omgevingsvergunning voor stedenbouwkundige handelingen dat stempel van ‘algemeen belang’ te geven. Maar dat kan niet zomaar. In een diversebepalingenbesluit van 28 september 2018 zegt de Vlaamse regering wanneer een (natuur)begraafplaats, een warmtenet, een dierenasiel, een sporthal of sportterrein van algemeen belang is, en wijzigt ze de randvoorwaarden voor de snelwegparkings.

Snelwegparkings

Een wijziging of uitbreiding van een servicestation langs een weg wordt nu al beschouwd als een handeling van algemeen belang met een beperkte ruimtelijke impact. Uit het diversebepalingenbesluit blijkt echter dat het ‘algemeen belang’-aspect ook speelt bij kleine stopplaatsen. Maar de mogelijkheid om een wijziging of uitbreiding als een handeling van algemeen belang te kwalificeren, geldt alleen voor de parkings op openbaar domein, langs de snelwegen, en niet voor die langs andere wegen of voor parkings op privéterreinen.

Het diversebepalingenbesluit heeft het dan ook niet meer over ‘servicestations langs wegen’, maar over dienstenzones langs autosnelwegen. En het besluit definieert zo’n dienstenzone als: een zone op openbaar domein, bestemd om weggebruikers ten dienste te staan met infrastructuur, zoals parkeer-, picknick- of rustplekken, sanitair, restaurants, tankstations, laadpalen, hotels of motels.
Een minimale dienstverlening volstaat, bv. ‘het plaatsen van enkele picknickbanken of vuilnisbakken’.

Let op! De mogelijkheid om af te wijken van stedenbouwkundige of verkavelingsvoorschriften om redenen van algemeen belang geldt alleen voor het wijzigen of uitbreiden van een bestaande dienstenzone. Niet voor het aanleggen van een nieuwe dienstenzone.

Warmte- en koudenetten

Het aanleggen, wijzigen of uitbreiden van ondergrondse of bovengrondse warmtenet- en koudenetleidingen die bestemd zijn voor het openbaar distributienet wordt vanaf nu beschouwd als een handeling van algemeen belang met een beperkte ruimtelijke impact.
Al gelden er restricties in ruimtelijk kwetsbaar gebied en moet er voor bovengrondse leidingen en voor grootschalige infrastructuur een grondige motivatie gegeven worden in de vergunningsaanvraag.

Met deze versoepeling wil de regering het verbinden van lokale warmtenetten tot grotere regionale netten aanmoedigen.

Natuurbegraafplaatsen

Gemeenten kunnen buiten de eigenlijke begraafplaatsen zones afbakenen waar de as van overledenen kan worden uitgestrooid of waar er biologisch afbreekbare urnen kunnen worden begraven. Alhoewel er op zich geen vergunning nodig is voor dergelijke natuurbegraafplaatsen, is er wel een vergunning nodig voor het wijzigen van het reliëf of voor het plaatsen van een gemeenschappelijk gedenkteken op zo’n begraafplaats.

Maar omwille van hun ‘beperkte omvang en ruimtelijke impact’ worden de ‘handelingen in het kader van de zones die de gemeente heeft afgebakend voor de uitstrooiing, begraving of bewaring van assen’ vanaf nu beschouwd als handelingen van algemeen belang.
Deze handelingen kunnen, en zullen ook vooral plaatsvinden in ruimtelijk kwetsbaar gebied.

Opvangcentra voor wilde dieren

Nog een nieuwe categorie van handelingen van algemeen belang vormen de wijzigingen of uitbreidingen van opvangcentra voor wilde dieren of van dierenasielen. Het algemeen belang moet er gemotiveerd worden in de vergunningsaanvraag.

Sportterreinen en sportinfrastructuur

Een laatste groep van nieuwe handelingen van algemeen belang met een beperkte ruimtelijke impact heeft te maken met de aanleg, wijziging of uitbreiding van allerlei sportinfrastructuur. E komt een apart regime voor de gebouwen, de constructies die geen gebouw zijn (bv. verlichtingspalen), en de sportterreinen.

Om misbruiken tegen te gaan, legt het diversebepalingenbesluit voorwaarden op qua oppervlakte, hoogte en volume-uitbreiding. Met de situatie op 1 april 2018 als ijkpunt.

Handelingen van algemeen belang

Handelingen van algemeen belang zijn volgens de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening (VCRO), handelingen die te maken hebben met openbare infrastructuur of openbare wegen, nutsvoorzieningen, infrastructuur op het grondgebied van meerdere gemeenten, of infrastructuur die te maken heeft met het uitoefenen van een openbare dienst. De Vlaamse regering somt die handelingen van algemeen belang op in een besluit van 5 mei 2000. Er wordt daarbij een onderscheid gemaakt tussen de handelingen van algemeen belang waarbij er alleen kan worden afgeweken van de stedenbouwkundige voorschriften, én de handelingen van algemeen belang waarbij er ook kan worden afgeweken van de verkavelingsvoorschriften. Al dan niet na motivatie in de vergunningsaanvraag.

Van toepassing
Vlaams gewest. Vanaf 22 november 2018.

Zie ook:
Carine Govaert
  118