Verkiezing Kamer en Europees Parlement: stemming van Belgen in buitenland vereenvoudigd

Op 14 oktober 2018 trekken we met z’n allen naar de stembus voor de gemeenteraadsverkiezingen. Een jaar later, kiezen we nieuwe leden voor de Kamer van Volksvertegenwoordigers en het Europese Parlement. In de aanloop daarvan, neemt ons land zijn kieswetgeving onder handen. Bedoeling is immers om de volgende verkiezingen vlotter en eenvoudiger te laten verlopen dan de vorige. Dit keer wordt gesleuteld aan de stemming van Belgen die in het buitenland verblijven.

Verkiezingen Kamer

In eerste instantie wordt het federale Kieswetboek op heel wat punten gewijzigd om de organisatie van de verkiezingen van de Kamer van Volksvertegenwoordigers te vereenvoudigen. De wetgever verlengt een aantal deadlines zodat de besturen meer tijd hebben om hun administratie (verzending oproepingsbrieven, versturen stembiljetten aan buitenlandse bureaus, enz.) te kunnen bolwerken. De huidige termijnen blijken hiervoor immers te kort. Voortaan beschikken de betrokken besturen over 10 tot 12 dagen om de praktische kant van de zaak af te werken.

Maar ook heel wat andere elementen in de procedure worden vereenvoudigd. En daarbij speelt vooral het ‘paper poor’ principe. Er zal immers niet meer met papieren kiezerslijsten worden gewerkt, maar met elektronische.

De gemeentebesturen zullen de volledige lijsten ook niet langer aan de provinciegouverneurs moeten bezorgen. De gouverneurs ontvangen alleen nog het deel dat nodig is om te controleren om de wettelijke bepalingen m.b.t. het aantal kiezers per bureau (art. 90-91 van het Kieswetboek) worden nageleefd. Ze zullen de bepalingen vanaf nu trouwens controleren en valideren met behulp van hun elektronische handtekening.

Aangezien de gouverneurs niet langer de volledige lijsten krijgen, is het ook niet meer aan hen om ze door te spelen naar de voorzitters van de stembureaus. Dat wordt een taak van de gemeentebesturen.

Naast deze nieuwigheden wordt onder meer nog de stemplicht voor de Belgen ingeschreven in de consulaire bevolkingsregisters verder verfijnd.

Verkiezing Europees Parlement

Belangrijkste wijziging hier is de mogelijkheid voor Belgen die buiten de EU verblijven om deel te nemen aan de verkiezing van het Europees Parlement. Dat kon vroeger niet.

Om het stemrecht te kunnen uitoefenen zullen de Belgen die buiten de EU verblijven worden aangehecht aan een Belgische gemeente volgens dezelfde criteria als deze die gelden voor de verkiezing van de Kamer van Volksvertegenwoordigers.

Om te vermijden dat er voor de Belgen in het buitenland een verschil bestaat tussen de verkiezingen, krijgen zij – naar analogie met de verkiezingen van de Kamer van Volksvertegenwoordigers – de keuze tussen 5 verschillende manieren van stemmen (persoonlijke stemming in België, stemming bij volmacht in België, persoonlijke stemming in een consulaire post, stemming bij volmacht in een consulaire post of stemming per briefwisseling). Maar de gekozen manier moet identiek zijn aan deze voor de verkiezing van de Kamer aangezien de verkiezingen van de Kamer en het Europees Parlement (in principe) moeten samenvallen.

30 december 2016

De wet van 17 november 2016 bevat geen specifieke datum van inwerkingtreding. De bepalingen worden dus volgens de algemene regel van kracht, 10 dagen na publicatie in het Belgisch Staatsblad. Dat is 30 december 2016.

Bron:Wet van 17 november 2016 tot wijziging van het Kieswetboek en de wet van 23 maart 1989 betreffende de verkiezing van het Europese Parlement, BS 20 december 2016.

Laure Lemmens

Wet tot wijziging van het Kieswetboek en de wet van 23 maart 1989 betreffende de verkiezing van het Europese Parlement

Afkondigingsdatum : 17/11/2016
Publicatiedatum : 20/12/2016

Gepubliceerd op 19-01-2017

  271