Vanaf 1 mei gecombineerd traject voor rup en plan-mer

Met haar integratiedecreet van 1 juli 2016 besliste de Vlaamse overheid om het traject van de plan-milieueffectrapportage (plan-mer of plan-mer-screening) en diverse andere effectbeoordelingen te integreren in het planningsproces van de gewestelijke, provinciale en gemeentelijke ruimtelijke uitvoeringsplannen (rup’s). Met een uitvoeringsbesluit van 17 februari 2017 laat de Vlaamse regering die maatregel ingaan op 1 mei aanstaande. Het besluit regelt bovendien de digitalisering van het gecombineerde traject, de inspraak van het grote publiek, en de adviesverlening door allerlei instanties.

Digitaal

De Vlaamse regering besliste namelijk dat de documenten in het kader van het geïntegreerd planningsproces elektronisch moeten worden uitgewisseld. Net zoals het geval is bij de omgevingsvergunning. Dat geldt hier met name voor:

De regering (voor een gewestelijk rup), de deputatie (provinciaal rup), of het college van burgemeester en schepenen (gemeentelijk rup) moet de startnota en de procesnota met de geografische afbakening van het voorgenomen rup ten laatste op de dag vóór de start van de raadpleging over de startnota opladen op het digitale platform. Het digitale platform dat hier bedoeld wordt, is het DSI-platform; waarbij DSI staat voor ‘digitale stedenbouwkundige informatie’. Naast het gewest en de provincies maken er volgens de Vlaamse regering al ‘een 50-tal gemeenten’ gebruik van dit uitwisselingsplatform.

De bevoegde overheid laadt het verslag van de participatievergadering op vooraleer zij de scopingnota oplaadt.

Zij plaatst het voorontwerp van rup en in voorkomend geval de ontwerpen van planmilieueffectenrapport, van ruimtelijk veiligheidsrapport (RVR) en van de andere effectbeoordelingen ten laatste op de dag van de adviesaanvraag online. Tot de andere effectbeoordelingen behoort bijvoorbeeld de watertoets of de passende beoordeling voor een speciale beschermingszone.

De bevoegde overheid moet de ontwerpteksten uiterlijk op de dag vóór de start van het eigenlijke openbaar onderzoek op het digitale platform plaatsen.

Zij plaatst tot slot het definitieve ruimtelijk uitvoeringsplan, met het eventuele plan-mer, RVR of een ander effectbeoordelingsrapport online na de definitieve vaststelling van het rup, maar vóór het rup van kracht wordt.

Inspraak

In de geïntegreerde procedure zijn er 2 inspraakmomenten voorzien. Helemaal aan het begin van het traject is er nu een eerste raadplegingsronde, zonder veel formaliteiten, op basis van de start- en procesnota. Verderop in het traject is er de klassieke raadpleging door middel van een openbaar onderzoek, op basis van het voorlopig vastgestelde ontwerp-rup en de ontwerpeffectbeoordelingen. De startnota en procesnota kunnen gedurende de inspraakronde ten minste ingekeken worden bij de bevoegde overheid (regering, deputatie of college), op de website van die bevoegde overheid, en bij elke betrokken gemeente. Het ontwerpplan en de ontwerpbeoordelingen kunnen later op dezelfde plaatsen ingekeken worden.De betrokken gemeenten zijn hier de gemeenten waarvan het grondgebied geheel of gedeeltelijk binnen de geografische reikwijdte van het voorgenomen plan ligt, en de gemeenten die mogelijks bepaalde effecten zullen voelen op het vlak van mens of milieu.

De raadpleging over de startnota en het openbaar onderzoek over de ontwerpteksten worden niet op dezelfde wijze aangekondigd:

Het uitvoeringsbesluit somt verder de elementen op die in de aankondiging van raadpleging of openbaar onderzoek moeten staan. Zoals: de plaats van raadpleging of onderzoek; de begin- en einddatum ervan; de plaats, de datum en het uur waarop het participatiemoment zal plaatsvinden bij de startnota; en waar en hoe er gereageerd kan worden in het kader van het openbaar onderzoek over de ontwerpteksten.

Online-advies

Bij het opladen van de documenten zou het digitale platform automatisch een adviesaanvraag naar de juiste instanties moeten sturen.

Het besluit bevat in bijlage trouwens een lijst van alle mogelijke te raadplegen adviesorganen (het zijn er 25 geworden!) en een beslissingsboom voor de RVR-toets. De RVR-toets is een webapplicatie waarmee de initiatiefnemer kan bepalen of zijn dossier moet worden voorgelegd aan de Dienst Veiligheidsrapportering, die dan beslist of er een ruimtelijk veiligheidsrapport moet worden opgemaakt. Uit een studie blijkt immers dat ongeveer de helft van de plannen die aan de Dienst VR wordt voorgelegd, niet relevant is.

De adviesorganen plaatsen hun advies eveneens op het digitale platform. Op die regel bestaat maar één uitzondering: als de organen van een ander gewest, van de federale overheid (bv. het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle) of van een andere staat geraadpleegd moeten worden, dan kan de communicatie nog via een beveiligde zending verlopen.

Het besluit benadrukt tot slot dat de bevoegde overheid altijd andere adviesinstanties mag raadplegen als ze dat nuttig acht.

Geïntegreerd traject

Volgens het integratiedecreet verloopt het geïntegreerde planningsproces voortaan in 5 grote fazen, die telkens hun beslag krijgen in een specifiek document:

  • een voorbereidende fase, waarin bijvoorbeeld een planteam wordt samengesteld. Deze fase leidt tot het opmaken van de startnota (wat gaan we doen?) en de procesnota (‘hoe gaan we dat doen?’);
  • een eerste bevraging van het publiek (‘participatiemoment’) en een adviesronde. Die leiden tot het opmaken van de scopingnota (‘moeten er effectbeoordelingsrapporten opgemaakt worden?);
  • het opmaken van het voorontwerp van rup met de ontwerpeffectbeoordelingen;
  • het houden van een plenaire vergadering (niet verplicht) of het vragen van schriftelijk advies, wat leidt tot de voorlopige vaststelling van het ontwerp-rup en de ontwerpeffectbeoordelingen; en
  • het houden van een openbaar onderzoek over de ontwerpteksten en het verwerken van de resultaten van dat openbaar onderzoek. Dat leidt tot de definitieve vaststelling van het rup met de effectbeoordelingen.

De huidige combinatie van het plannings- en effectbeoordelingstraject heeft ook een impact op de specifieke procedure van de complexe projecten en het uitvoeringsbesluit zorgt hier voor de nodige aanpassingen.

Tot slot nog een kleine bedenking. In het integratiedecreet is ook sprake van het samenstellen van een planteam. De Vlaamse regering zou nog de voorwaarden vastleggen waaraan de ruimtelijke planner uit het planteam moet voldoen. Maar daarover is in het uitvoeringsbesluit niets terug te vinden...

Vanaf 1 mei, 1 juni, …

In principe gelden de nieuwe regels vanaf 1 mei 2017. Maar er zijn 2 uitzonderingen.

Gebruikmaken van het digitale platform is immers maar verplicht vanaf 1 juni 2018. Tot die datum kunnen de adviezen nog per beveiligde zending bezorgd worden.

Bovendien mogen de huidige regels verder toegepast worden als:

  • het verzoek tot raadpleging van de adviesinstanties ten laatste op 30 april 2017 werd bezorgd aan die instanties óf de kennisgeving in het kader van de plan-mer ten laatste op 30 april 2017 volledig werd verklaard door de Dienst MER,
  • én de plenaire vergadering ten laatste op 31 december 2018 wordt gehouden.
De Vlaamse regering raadt de bevoegde overheden aan om hun lopende procedures maar meteen te herbeginnen volgens de nieuwe regels als zij verwachten dat zij een rup niet zullen kunnen afwerken binnen die termijn van iets meer dan anderhalf jaar...

Van toepassing:

  • Vlaams gewest.
  • 1 mei 2017: gecombineerd traject.
  • 1 juni 2018: verplicht gebruik van digitale platform voor adviesverlening.

Bron:Besluit van de Vlaamse Regering van 17 februari 2017 betreffende het geïntegreerde planningsproces voor ruimtelijke uitvoeringsplannen, planmilieueffectrapportage, ruimtelijke veiligheidsrapportage en andere effectbeoordelingen, BS 28 maart 2017.
Zie ook:
  • Decreet van 1 juli 2016 tot wijziging van de regelgeving voor ruimtelijke uitvoeringsplannen teneinde de planmilieueffectrapportage en andere effectbeoordelingen in het planningsproces voor ruimtelijke uitvoeringsplannen te integreren door wijziging van diverse decreten, BS 19 augustus 2016 (integratiedecreet).

Carine Govaert

Besluit van de Vlaamse Regering betreffende het geïntegreerde planningsproces voor ruimtelijke uitvoeringsplannen, planmilieueffectrapportage, ruimtelijke veiligheidsrapportage en andere effectbeoordelingen

Afkondigingsdatum : 17/02/2017
Publicatiedatum : 28/03/2017

Gepubliceerd op 30-03-2017

  184