Toegang tot Centraal Aanspreekpunt verruimd in strijd tegen fiscale fraude en terrorisme (art. 123-128 Programmawet)

De Antiwitwascel (CFI), het Openbaar Ministerie, de onderzoeksrechters, de politierechters, de rechters van de correctionele rechtbank en de notarissen krijgen voortaan toegang tot het Centraal Aanspreekpunt (CAP), het register bij de Nationale Bank dat een overzicht geeft van de bankrekeningnummers en contracten die door natuurlijke personen en rechtspersonen, al dan niet woonachtig in België, gehouden worden bij financiële instellingen in ons land. Dat moet de onderzoeken naar witwasmisdrijven, financiering van terrorisme en fiscale fraude aanzienlijk vereenvoudigen en versnellen.

Vandaag moeten deze actoren immers alle banken en kredietinstellingen afzonderlijk aanschrijven om een antwoord te krijgen op specifieke vragen over bankrekeningen, financiële instrumenten en tegoeden van een verdachte. Een tijdrovende en daardoor vaak inefficiënte procedure.

Wetboek van Strafvordering

De wetgever wil dit vermijden en zorgt via de Programmawet van 1 juli 2016 voor de nodige aanpassingen in het Wetboek van Strafvordering. Al is rechtstreekse toegang tot het CAP niet zonder voorwaarden. De vraag om informatie moet steeds specifiek zijn en eenvoudig worden gemotiveerd.

Openbaar ministerie en rechterlijke macht

De toegang tot het CAP wordt in het Wetboek ook strikt afgelijnd: de procureurs des Konings en de onderzoeksrechters mogen informatie opvragen die betrekking heeft op fiscale fraude ‘zoals bedoeld in de artikelen 449 en 450 van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992, in de artikelen 73 en 73bis van het Wetboek van de belasting over de toegevoegde waarde, in de artikelen 133 en 133bis van het Wetboek der successierechten, in de artikelen 206 en 206bis van het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten, in de artikelen 207 en 207bis van het Wetboek diverse rechten en taksen, in de artikelen 220, § 2, 259 en 260 van de Algemene wet van 18 juli 1977 inzake douane en accijnzen, in de artikelen 3.15.3.0.1. en 3.15.3.0.2. van de Vlaamse Codex Fiscaliteit van 13 december 2013 en in de artikelen 68 en 68ter van het Wetboek van met inkomsten gelijkgestelde belastingen’. Daarnaast kunnen ze gegevens opvragen in verband met witwasmisdrijven zoals omschreven in ‘artikel 5, § 3, van de wet van 11 januari 1993 tot voorkoming van het gebruik van het financiële stelsel tot voorkoming van het gebruik van het financiële stelsel voor het witwassen van geld en de financiering van terrorisme’.

Maar de wetgever stelt ook uitdrukkelijk dat de vraag om informatie van onderzoeksrechters niet beperkt is tot misdrijven van fiscale fraude, witwassen of terrorisme. Ze kunnen het CAP ook aanspreken vanuit een ruimer opzicht in het kader van onderzoeken naar misdaden of wanbedrijven (art. 46quater Sv.). Dat geldt ook voor politierechtbank en de correctionele rechtbank. Zij kunnen de procureur des Konings ambtshalve uitnodigingen om via een specifiek en met redenen omkleed verzoek informatie op te vragen bij het CAP, ‘om de waarheid aan het licht te brengen’.

Hoger beroep

Ook de rechters in hoger beroep krijgen toegang tot het CAP, op basis van artikel 211 van het Wetboek van Strafvordering. Hetzelfde geldt voor de hoven van assisen op basis van artikel 281 §2 Sv. Waaraan de voorzitter van het hof de discretionaire macht ontleent om elke nuttige maatregelen te nemen om alle bewijzen à charge en à décharge te verzamelen.

Antiwitwascel

Wat betreft de Antiwitwascel kiest de wetgever voor een algemene omschrijving: de Cel voor Financiële Informatieverwerking (CFI) kan gegevens opvragen bij het CAP in het kader van haar wettelijke opdrachten. Ook hier geldt de vereiste van een specifiek en eenvoudig gemotiveerd verzoek.

Notarissen

Tot slot krijgen ook de notarissen toegang tot het CAP. Al is de rechtstreekse bevraging hier beperkt tot de fiscale aspecten van aangiften van nalatenschap. En opnieuw in de vorm van een specifiek en met redenen omkleed verzoek.

14 juli 2016

Hoofdstuk 7 van de Programmawet van 1 juli 2016 bevat geen specifieke datum van inwerkingtreding. De bepalingen worden dus volgens de algemene regel van kracht 10 dagen na publicatie in het Belgisch Staatsblad. Dat is 14 juli 2016.

Bron:Programmawet van 1 juli 2016, BS 4 juli 2016 (art. 123-128).

Laure Lemmens

Programmawet

Afkondigingsdatum : 01/07/2016
Publicatiedatum : 04/07/2016

Gepubliceerd op 19-07-2016

  189