Schuldvergelijking FOD Financiën uitgebreid tot sociale schulden (art. 34–35 DB Sociaal)

De schuldvergelijking, zoals die al bestaat bij de FOD Financiën, wordt uitgebreid tot de sociale schulden die geïnd worden door de Rijksdienst voor sociale zekerheid (RSZ). Dat blijkt uit een verzamelwet van 25 december 2016.

Programmawet

De regeling is opgenomen in een programmawet van 27 december 2004. Die bepaaltmet ingang van 29 december 2016 dat:

  • elke som die aan een persoon moet worden teruggegeven of betaald door de FOD Financiën of door de RSZ zonder formaliteit en naar keuze van de bevoegde ambtenaar,
  • kan worden aangewend ter betaling van de door deze persoon verschuldigde sommen waarvan de inning en de invordering, door of krachtens een bepaling met kracht van wet, worden verzekerd door de FOD Financiën of door de RSZ.

Zonder formaliteit

De wet verduidelijkt dat de aanwending zonder formaliteit elke terug te geven of te betalen som omvat, ongeacht de aard:

  • hetzij in het kader van de toepassing van de belastingwetten die onder de bevoegdheid van de FOD Financiën vallen, of van wetten, al dan niet belastingwetten, waarbij de inning en de invordering verzekerd worden door die FOD;
  • hetzij in het kader van de toepassing van wetten op de sociale zekerheid die onder de bevoegdheid vallen van de RSZ of waarbij de inning en de invordering verzekerd worden door deze instelling;
  • hetzij krachtens de bepalingen van het burgerlijk recht met betrekking tot de onverschuldigde betaling;
  • hetzij krachtens een uitvoerbare rechterlijke beslissing uitgesproken in het kader van rechtsvorderingen die rechtstreeks of onrechtstreeks verband houden met de toepassing van de voorgaande wetten.

Let op! De aanwending wordt beperkt tot het niet-betwiste gedeelte van de schuldvorderingen op deze persoon. De regeling blijft van toepassing in geval van beslag, overdracht, samenloop of een insolvabiliteitsprocedure.

Uitbreiding

De wetgever heeft de regeling destijds ingevoerd als een ‘schuldvergelijking sui generis’ tussen de inkomstenbelastingen, de met de inkomstenbelastingen gelijkgestelde belastingen en de btw. Daarna werd de regeling uitgebreid tot het geheel van belastingen en niet-fiscale schuldvorderingen waarvan de inning en de invordering worden verzekerd door de FOD Financiën.

Deze maatregel van schuldvergelijking heeft de procedure tot aanwending van sommen die aan een belastingschuldige moeten worden teruggegeven, vereenvoudigd omdat de schuldvergelijking gebeurt zonder formaliteiten. Er is dus geen bijzondere procedureakte vereist. De schuldenaar wordt uiteraard wel altijd schriftelijk op de hoogte gebracht van de schuldvergelijking en van de keuze van de met de inning en invordering belaste ambtenaar over de volgorde van aanwending van het tegoed op zijn openstaande en onbetwiste schulden.

Uit de toelichting bij de verzamelwet blijkt (onder andere cijfers in het jaarverslag 2015 van de FOD Financiën) dat ‘de fiscale balans naar behoren werkt en zijn efficiëntie binnen de FOD Financiën heeft bewezen’.

Vandaar dat de wetgever nu kiest voor een verdere uitbreiding van het toepassingsgebied, buiten het domein van de FOD Financiën. Wanneer een tegoed of terug te betalen som niet (volledig) kan worden aangewend, laat de regeling dus toe om het resterende bedrag aan de andere domeinen door te storten.

Ter verduidelijking:

  • De regeling voorziet niet alleen in een aanwending zonder formaliteiten van teruggaven op niet-betwiste fiscale, niet-fiscale en sociale schulden, maar ook in een aanwending van terug te betalen sommen in het kader van een onverschuldigde betaling (betaling zonder oorzaak, bijvoorbeeld: een schuld die twee keer werd betaald) en in het kader van een uitvoerbare rechterlijke beslissing (bijvoorbeeld: een veroordeling tot rechtsplegingsvergoeding of schadevergoeding).
  • De regeling voorkomt dat een som, die aan een persoon moet worden teruggegeven of betaald door de FOD Financiën of door de RSZ, moet worden terugbetaald aan een persoon die nog schuldenaar is van een belasting, niet-fiscale schuldvordering of sociale bijdrage.
  • Op voorwaarde dat de schulden waarop de aanwendingen van de teruggaven worden aangerekend, niet betwist worden, kan de mogelijkheid tot schuldvergelijking worden toegepast ongeacht de fase waarin de inning en de invordering zich bevinden. Zo belet de opschorting van de eisbaarheid van de vordering of het bestaan van een afbetalingsplan de mogelijkheid tot schuldvergelijking niet.
  • Er bestaat een protocol dat de volgorde van aanrekening binnen de FOD Financiën regelt. Dit protocol moet uiteraard worden aangepast.
  • De regeling zal toelaten om het aantal beslagen terug te schroeven dat door de diensten voor sociale zekerheid wordt gelegd.

Bron:Wet van 25 december 2016 houdende diverse bepalingen inzake sociale zaken, BS 29 december 2016 (afkondigingsdatum van de wet werd vervangen) (art. 34–35 DB Sociaal)

Steven Bellemans

Wet houdende diverse bepalingen inzake sociale zaken

Afkondigingsdatum : 25/12/2016
Publicatiedatum : 29/12/2016

Gepubliceerd op 03-02-2017

  628