Ambtenarenzakboekje 2017 - voornaamste wijzigingen voor het Vlaams overheidspersoneel

In het Ambtenarenzakboekje kan u alles nalezen over de statuten van het overheidspersoneel op alle niveaus. We spraken met Martine Van Sande die de rechtspositie van de diensten van de Vlaamse overheid behandelt. In editie 2017 blikt ze voor de Vlaamse overheid vooruit op toekomstige hervormingen of blikvangers in lopend beleid. We vroegen naar een extra woordje uitleg bij enkele van de belangrijkste hervormingen.

Gepubliceerd op 27-06-2017

martine-van-sande-small

Wat zijn de implicaties van de richtlijn hergebruik overheidsinformatie?

In de sfeer van de overheidsinformatie (hergebruik, toegangsbeheer-privacy, …) spelen Europese verordeningen vaak een grote rol met impact op de werking van de diensten. Zo is er de richtlijn 2013/37 van de EU van 26 juni 2013 betreffende hergebruik van overheidsinformatie die ondertussen decretaal uitgevoerd werd.

De meest relevante principes uit de richtlijn die omgezet werden in het decreet zijn:

  • de verplichting voor de lidstaten om alle documenten toegankelijk te maken voor hergebruik (mits de nodige uitzonderingen);
  • de sterke aanbeveling van open licenties;
  • het ter beschikking stellen van documenten in open, machinaal leesbare formaten;
  • het aanrekenen van marginale kosten door overheden voor tarifering;
  • het transparantieprincipe: d.w.z. de wijze waarop bestuursdocumenten voor hergebruik ter beschikking worden gesteld moet voorafgaand aan het publiek kenbaar worden gemaakt en gebeurt minstens elektronisch.

In het Vlaamse decreet (en uitgevoerd bij besluit) is ook nog een principe ingelast dat bestuursdocumenten die vatbaar zijn voor hergebruik (door derden) kosteloos tussen de Vlaamse administraties worden uitgewisseld.

In april 2016 werd door het Europees Parlement en de Raad ook nog een algemene verordening gegevensbescherming aangenomen die integraal van toepassing zal zijn vanaf 25 mei 2018. De overheden hebben 2 jaar voorbereidingstijd. Nu kunnen we al zeggen dat de regels strenger worden voor toegang tot gegevens en dat een register van de verwerkingsactiviteiten zal moeten bijgehouden worden, vb. doeleinden, waar en waarom persoonsgegevens bijhouden enz., …)

Er is heel wat te doen rond het diversiteits- en doelgroepenbeleid. Hoe wil de Vlaamse overheid zich inspannen?

De Vlaamse overheid streeft al sedert jaren naar een evenredige arbeidsmarktparticipatie van doelgroepen: personen van buitenlandse herkomst, vrouwen, personen met een handicap, …

De instrumenten die ingezet worden zijn registratietechnieken (zich vrijwillig of verplicht aanmelden als persoon met handicap, van buitenlandse herkomst, …), streefcijfers en sensibiliseringsacties .

Het strategisch beleidsplan 2016-2020 is gebaseerd op 5 grote krachtlijnen waarvan de voornaamste zijn: het inclusief diversiteitsbeleid verankeren in de organisatie (d.w.z. inbedden in de normale HR-processen en niet apart), het talentgericht benaderen van personeelsleden, garanderen van gelijke kansen bij instroom, doorstroom en tewerkstelling, …

Voor de doelgroepen bepaalde de Vlaamse Regering recent (deels) ambitieuzere streefcijfers tegen 2020: voor personeelsleden van buitenlandse herkomst 10 % (i.p.v. 4), voor personeelsleden met een handicap of chronische ziekte 3 % (status quo) en voor vrouwen in managementfuncties 40 % in middenkader en 40 % in topkader (i.p.v. 33 %).

Wat sensibiliseringsacties betreft is er de gloednieuwe campagne “Compleet divers” waarbij via foto’s aandacht gevraagd wordt om in het personeelsbestand (bv. via rekrutering) diversiteit binnen te brengen. Je team is maar compleet als het divers is. Op de website van overheid Vlaanderen-compleetdivers vind je heel wat instrumenten.

Wat kan er al verteld worden over de verlofhervorming?

Over de verlofhervorming werd met de vakbonden reeds een akkoord bereikt o.b.v. een conceptnota, maar de definitieve reglementaire teksten zullen pas uitwerking hebben op 1 januari 2018.

Toch kunnen we in deze editie de grote krachtlijnen al meegeven. Algemeen wordt verder ingezet op het aligneren van de arbeidsvoorwaarden van statutairen en contractuelen. Naast enkele kleinere wijzigingen zijn de voornaamste blikvangers:

  • het opgespaard verlof wordt (o.w.v. de organisatorische impact) beperkt tot 150 dagen;
  • 6 dagen pleegzorgverlof met 82 % van het brutoloon voor statutairen (contractuelen hadden al een regeling o.b.v. arbeidsrecht);
  • een recht voor ieder personeelslid (dus statutair en contractueel) op deeltijdse prestaties gedurende een periode van 60 maanden (nadien als gunst) en vanaf de leeftijd van 55 jaar. Voor sommige categorieën komt daar salarisbonus bij (bv. eenoudergezin, gehandicapt kind …);
  • een recht op deeltijdse prestaties wegens chronische ziekte of handicap voor statutairen (met 30 % salarissupplement ). Dit stelsel is een primeur voor de statutaire personeelsleden. Voor contractuelen bestaat iets al gelijkaardig o.b.v. ziekteverzekering;
  • onbetaald verlof: naast de 20 dagen heeft men nog één jaar dat gedurende de volledige loopbaan en één jaar vanaf de leeftijd van 55 jaar (beide) als een recht kan opnemen.
  • gestandaardiseerd (onbetaald) gunstverlof op te nemen met losse dagen of voor een langere periode (voor statutair en contractueel personeel ). Het slorpt een aantal nu bestaande verloven op.

Deze verlofhervorming moet bijdragen aan een betere combinatiemogelijkheid werk-privé voor het personeelslid en tegelijk meer personeelsbeschikbaarheid bieden aan de organisatie.

Staan er verder nog belangrijke hervormingen op stapel?

Het is nu vooral uitkijken naar de decretale regeling rond uitzendarbeid. Deze zal zeker aan bod komen in de volgende editie wanneer het regelgevend traject afgerond is.

Martine Van Sande,

Afdelingshoofd agentschap Overheidspersoneel bij de Vlaamse overheid

 

Zie voor meer info: Statutenzakboekje overheidspersoneel 2017

  568