Wegen in het Vlaamse Gewest

In dit boek gaat Anne Mie Draye in op het statuut van de wegen zoals dit van kracht is binnen het Vlaamse Gewest. Ze verwijst, waar nuttig en in beperkte mate, naar decretale initiatieven binnen de overige gewesten en naar rechtspraak die betrekking heeft op wegen die gelegen zijn binnen deze gewesten. Dit boek is verschenen in de reeks 'APR' (Algemene Praktische Rechtsverzameling).

Gepubliceerd op 22-04-2020

Binnen het administratief goederenrecht nemen de openbare wegen van oudsher een belangrijke plaats in. Wegen belangen niet alleen de overheden die ze beheren aan, maar evenzeer gebruikers en aangelanden; zij hebben elk een eigen invalshoek.

De Gewesten beschikken ingevolge de opeenvolgende staatshervormingen over een ruime beheersbevoegdheid over openbare wegen; mede in het licht hiervan onderging het wegenrecht in het Vlaamse Gewest de voorbije decennia talrijke wijzigingen.

De traditionele administratierechtelijke indeling van de wegen werd grondig herschikt: de provincies beheren niet langer wegen; buurtwegen werden ingevoegd in de ruimere categorie van de gemeentewegen.

Diverse andere materies die raakvlakken vertonen met het wegenrecht, zoals ruimtelijke ordening en onteigening, werden in aanzienlijke mate gewijzigd.

De verbanden tussen ruimtelijke ordening en wegen werden aangehaald, met onder meer de uitwerking van geïntegreerde procedures.

In deze publicatie, gewijd aan de wegen die binnen het Vlaamse Gewest zijn gelegen, wordt in een eerste inleidend hoofdstuk een aantal algemene begrippen gedefinieerd, aansluitend wordt ingegaan op de bevoegdheid over de wegen en de mogelijke indelingen der wegen.

Vervolgens wordt het statuut van de zogenaamde grote wegen, de autosnelwegen en de gewestwegen, beschreven. Hierbij wordt onder meer ingegaan hun aanleg en realisatie, waarbij de vaststelling en opmaak van gewestelijke rooilijnen en de onteigening een plaats krijgen. De verordenende bevoegdheid wordt toegelicht.

Een uitgebreid hoofdstuk wordt gewijd aan het recente decreet “houdende de gemeentewegen”, dat per 1 september 2019 in werking trad. Dit decreet regelt het statuut van alle openbare wegen, ongeacht hun ontstaanswijze of hun oorsprong, die door de lokale besturen worden beheerd. Het biedt voor de toekomst ook een juridisch kader voor de trage wegen, gemeentewegen die hoofdzakelijk bestemd zijn voor niet-gemotoriseerd verkeer.

Er wordt toelichting gegeven bij de doelstellingen en de algemene principes van het decreet gemeentewegen, de procedures die de aanleg, wijziging en opheffing van gemeentewegen beheersen en bij hun beheer. Ook verordenende bevoegdheid en handhaving komen aan bod.

Tot slot worden twee bijzondere categorieën van wegen geduid: de boswegen en de jaagpaden.

 

 

De auteur

draye-anne-mie

Anne Mie Draye is professor dr. em. aan de Universiteit Hasselt en gewezen voorzitter van de Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen.

  278