Economisch recht als motor van een duurzame groei

De Juristenkrant sprak met Régine Feltkamp en Gerrit Hendrikx

Gepubliceerd op 16-11-2018

Ruth Boone

Wat kunnen juristen doen om een duurzamere economie tot stand te brengen? Die vraag is het uitgangspunt van een lezingenreeks die de vakgroep privaat- en economisch recht van de VUB eind dit jaar organiseert. De Juristenkrant sprak met de initiatiefnemers Régine Feltkamp en Gerrit Hendrikx. ‘We hebben niet alle antwoorden, maar we willen minstens de discussie op gang trekken. Juristen zijn in de zoektocht naar de oorzaken van de economische crisis te veel afwezig gebleven.’

juristen-11
(c) Wouter Van Vaerenbergh - op de foto: Régine Feltkamp en Gerrit Hendrikx

[...]

Régine Feltkamp: ‘In het nieuwe vennootschapsrecht dat minister van Justitie Geens heeft voorgesteld, wordt voorzien in de mogelijkheid dat beursgenoteerde vennootschappen de aandeelhouders die hun aandelen onafgebroken voor meer dan twee jaar hebben aangehouden, een dubbel stemrecht geven. Dat lijkt mij positief, omdat zo toch meer de focus wordt gelegd op de lange termijn dan op snelle winst.’

‘Anderzijds is in het nieuwe vennootschapsrecht wel de aansprakelijkheid van de bestuurders beperkt. Ik begrijp de reden daarachter wel, het is een manier om mensen aan te moedigen om een mandaat op te nemen. Maar in die cap op de aansprakelijkheid schuilt ook weer een gevaar, want uit de financiële crisis is net gebleken dat het gebrek aan aansprakelijkheid veel problemen heeft veroorzaakt. Wie draagt dan de aansprakelijkheid? De aandeelhouders?’

[...]

Er worden op dit moment veel wetboeken herschreven. Maar misschien te veel vanuit een technisch standpunt?

Feltkamp: De vraag is inderdaad in hoeverre er daarbij wordt nagedacht over duurzaamheid.’

Hendrikx: ‘Regels hebben altijd een bepaald doel. Je ziet nu bijvoorbeeld dat in ons recht het principe van de real seat-doctrine voor ondernemingen wordt verlaten, en dat men naar een statutaire zetelleer gaat. Samen met de verlaging van de vennootschapsbelasting beoogt men daarmee vooral buitenlandse ondernemingen aan te trekken die anders vanuit het buitenland opereren. De aanpassing is gericht op meer economische groei, en duurzaamheid lijkt daarbij niet in rekening gebracht.’

‘Het recht kan wel degelijk een instrument zijn om een duurzamere economie te realiseren. In Frankrijk is nu een wetsontwerp van de regering Macron hangende voor een aanpassing van artikel 1835 van het burgerlijk wetboek, dat ondernemingen zou verplichten om rekening te houden met de milieu- en sociale impact van hun activiteiten. Het zal daarbij aan rechters zijn om dat te interpreteren.’

  347