Dading

Met het sluiten van een dading willen partijen de rechter buitenspel zetten. Maar waar ligt het evenwicht tussen het uitsluiten van elke toetsingsbevoegdheid van een rechter en het fundamenteel mensenrecht dat elke burger toegang heeft tot een rechter? Nick Portugaels tracht deze vraag te beantwoorden en biedt een algemeen juridisch kader over de dading in een boek verschenen in de reeks ‘Artikel & Commentaar’.

Gepubliceerd op 19-12-2017

Conflicten kunnen op verschillende manieren worden opgelost: van louter onderhandelen tot de zaak bij een rechter brengen. Een courante wijze waarop partijen een conflict oplossen, is door het sluiten van een overeenkomst. Partijen gebruiken daarvoor in het algemeen een vaststellingsovereenkomst. Dit instrument kan binnen het kader van Alternative Dispute Resolution (ADR) worden geplaatst, een mindset die ook door Europa sterk wordt gestimuleerd. Eén van de meest gekende en vermoedelijk ook meest gebruikte toepassingen van de vaststellingsovereenkomst is de naar Belgisch recht benoemde overeenkomst dading. Partijen bij een dading willen maximale rechtszekerheid verkrijgen over een oplossing voor het conflict. De belangrijke (ook psychologische) impact van deze overeenkomst mag niet worden onderschat. Partijen vermijden daarnaast aanzienlijke transactiekosten en een lange procesduur.


Men mag evenwel niet uit het oog verliezen dat het een fundamenteel mensenrecht is dat elke burger toegang tot een rechter heeft. Dit principe is zowel in nationale als in internationale rechtsbronnen gewaarborgd. Daarom is het logisch dat partijen een rechter niet zomaar buitenspel kunnen zetten. Toch is dit wat partijen willen bereiken met het sluiten van een dading. Indien men echter elke toetsingsbevoegdheid van een rechter uitsluit, kan men misbruiken niet counteren. Maar waar ligt dan het evenwicht, noodzakelijk voor een rechtszekere en billijke oplossing? Volgende vragen komen onder andere aan bod:

  • Waarin onderscheidt een dading zich van andere vaststellingsovereenkomsten?
  • Kan een verzekeraar een dading sluiten die mij bindt?
  • Kan een dading worden aangevochten op grond van (gekwalificeerde) benadeling?

 

De auteur bereidt een doctoraat op proefschrift voor over het statuut van de vaststellingsovereenkomst aan de UAntwerpen, binnen de Leerstoel Aansprakelijkheids- en Verzekeringsrecht.

  539