‘Een diverser Grondwettelijk Hof voor meer legitimiteit en kwaliteit’

In het doctoraat dat ze onlangs verdedigde aan de KU Leuven, pleit Evelyne Maes in De Juristenkrant voor een uitbreiding van de bevoegdheden van het Grondwettelijk Hof. Maar de samenstelling van het Hof moet volgens haar diverser: niet alleen politici en proffen/magistraten zoals nu, maar ook vertegenwoordigers uit alle juridische beroepsgroepen, het middenveld en het bedrijfsleven.

‘De samenstelling van het Hof is niet mee geëvolueerd met de uitbreiding van zijn bevoegdheden. Dat en het feit dat het Grondwettelijk Hof zich niet laat bijstaan door deskundigen of amici curiae hebben volgens mij invloed op de rechtspraak. Bepaalde rechtsleer suggereert dat uit de arresten blijkt dat het Hof niet vertrouwd is met de finesses van de onderliggende rechtsmaterie, waardoor het arrest onvoldoende bruikbaar zou zijn. Als die kritiek terecht is, is dat een gemiste kans.’

Ruth Boone

(foto: Wouter Van Vaerenbergh)

Evelyne Maes[...]

‘Er zijn twee aspecten: iedere rechter moet democratische legitimiteit en meritocratische legitimiteit hebben.’
‘Die democratische legitimiteit krijgt hij volgens mij na een benoemingsprocedure waarin de parlementsleden een belang-rijke rol hebben gespeeld. Op dit moment worden de kandidaat-rechters voorgedragen door de Kamer of de Senaat, bij bijzondere meerderheid. In de praktijk is het de partijvoorzitter die beslist. Ik vind dat het een veel transparantere proce-dure zou moeten zijn, waarbij parlementsleden zich echt informeren en oordelen of een kandidaat-rechter geschikt is om rechter te worden. En dat in een publieke hoorzitting, waarbij de kandidaat ondervraagd wordt over hoe hij zijn eigen rol ziet, en die van het Grondwettelijk Hof. Dan kan ook het publiek nagaan of die kandidaat echt bekwaam en gedreven is.’

[...]


‘Dan creëer je ruimte voor rechters uit andere beroepsgroepen die even bekwaam en geschikt kunnen zijn, bijvoorbeeld een voorzitter van een ngo, iemand uit het middenveld, een advocaat, een jurist in een groot bedrijf. Er zijn veel meer beroepsgroepen die een maatschappelijke inbreng in het Grondwettelijk Hof kunnen hebben, zeker ook over ondernemingsrecht. De economische arresten van het Hof zijn van enorm belang voor de ondernemingen. Het Hof zou volgens mij baat hebben bij een rechter die zelf een bedrijf heeft geleid, een economische specialist is of bijvoorbeeld voorzitter was van Unizo.’

[...]

‘Alleen in België zijn er geen amici curiae. Elders doet men er veel beroep op, zelfs in Frankrijk waar men soms maar een maand heeft om te toetsen, met name bij een a priori toetsing van een wetsvoorstel.’

[...]

Dit zijn quotes uit het artikel. Het volledige interview kunt u lezen in 

De Juristenkrant nr. 324 van 24 februari 2016 of via Jura.

Gepubliceerd op 25-02-2016

  191